۶-بهمن-۸۶, ۱۶:۴۱:۱۹
فرهاد متيـن نفس
mathinnafs@yahoo.com
چكيده
نگاهي به وضعيت فعلي صنايع توليدي و خدماتي كشور بيانگر اين موضوع است كه با وجود حركتهاي انجام گرفته در راستاي افزايش سطح توليد و بهبود كيفيت آن هنوز شتاب قابل قبولي در مقايسه با شتاب جهاني پيدا نكرده است . اگر چه توليد محصول در برخي از صنايع كشور كافي و حتي در مواردي مازاد نياز است، ولي بايد قبول كرد سطح كيفي اين توليدات با اصول نوآوري و بهبود مستمر كه نيازمند بهكارگيري فناوريهاي نوين اطلاعاتي و مديريتي است فاصله فراواني دارد.سيستمERP يكي از همين فناوريهاي اطلاعاتي بـــوده و به عنوان يك نظام بهم پيوسته اطلاعاتي ، مهندسي و مديريتي در عرصه رقابت جهاني مطرح است. در زنجيره تكامل سيستم هاي برنامه ريزي و با پررنگتر شدن نقش فناوري اطلاعات و ارتباطات به عنوان يك زير ساختار در فعاليتهاي تجاري در بين شركتهاي متوسط و بزرگ شاهد ظهور تكنولوژي تكامل يافته تري با نامERP II هستيم كه عبارت است از اتوماسيون و تركيب اطلاعات، فرآيندها و نقشهاي مختلف در محيط هاي توليدي در راستاي تركيب وظايف ، تسريع در برنامه ريزي ، اجرا و ايجاد سيستم كنترلي كه مستقل از مكان و زمان بوده و در برگيرنده تمام مشتريان ، فروشندگان و شركا است. اين مقاله شامل دو بخش است. در بخش اول به بررسي اجمالي روند تكامل سيستم هاي برنامه ريزي بنگاه هاي اقتصادي كه شامل مروري بر تاريخچه ERP ، فوائد ، هزينه ها ( واقعي و پنهان) ، فلسفه كاربرد ERP ، تعامل تجارت الكترونيك با ERP و بررسي ويژگيهايERP پرداخته و بخش دوم كه محور اصلـي مقاله است با تكيه بر مباني نظــــري ذكر شـده در بخـــش اول به تشريح سيـستم ERP II به عنوان سيستم توسعه يافته بنگاههاي اقتصادي مي پردازد.
مقدمـه
سيستم هاي برنامه ريزي اقتصادي با پشت سر گذاشتن فناوريهايي همچونMRP (برنامه ريزي مـــواد اوليــهMRPII ) (برنامه ريــزي منابع تولـيد)،MRPIII (برنامه ريزي منابــع پولي)، درحال تجربه سيستمهاي(ENTERPRISE RESOURCE PLANNING) ERP و ERPII هستند.
سيستــم ERPيك فناوري اطلاعاتي است كه به عنوان يك نظام به هم پيوسته اطلاعاتي ، مهندسي و مديريتي درعرصـه رقابت جهاني مطرح بوده و قادر است در دراز مدت تاثير چشمگيري بر روند توسعه كيفي توليدات و كسب مزيت رقابتي در بازارهاي جهاني ايجاد كند.
افزايش كيفيت محصولات و ايجاد مزيتهاي رقابتي را بايد عصاره و افشره يك سيستم ERP دانست. اين نرم افزار كه برمبـــناي فناوري ارائه خدمات به مشتري است تمام بخشهاي يك سازمان از قبيل حسابداري و نظارت ، مديريت توليد مواد ، مديريت كيفيت ، نگهداري تاسيسات ، فروش و توزيع، منابع انساني ، مديريت پروژه و غيره را از طريق پايگاه داده هاي مركزي به همديگر مرتبط مي سازد و به عبارت ديگر نقش اصلي آن يكپارچه سازي نرم افزار هاي موجود در بخشهاي مختلف سازمان است.
همانطور كه اشاره شد و به زعم اكثر صاحبنظران با ارزش ترين ويژگي ERP بهبود فرآيند اجراي سفارش مشتري در شركت است و به همين دليل ERP به عنوان يك نرم افزار پشتيبان به حساب مي آيد و اين نرم افزار بيش از آنكه در فرآيند پيش فروش كارايي داشته باشد ، جهت دريافت سفارش مشتري و خودكار كردن مراحل اجراي سفارش به كار مي رود. در اين سيستم وقتي مسئول ارائه خدمات به مشتري يك سفارش را به سيستم وارد مي كند ، تمامي اطلاعات مورد نياز جهت تكميل آن سفارش دراختيار وي قرار مي گيرد . اين اطلاعات شامل ميزان اعتبار مشتري،تاريخ سفارش (از بخش مالي)، ميزان موجودي شركت و زمانبندي حمل سفارش است.
با اين مقدمه و براي آشنايي با سيستمهاي ERP كه چارچوب اصلي سيستمهاي توسعه يافته ERPII را تشكيل مي دهد، در ابتدا و در بخش اول اين مقاله اقدام به مرور مفاهيم اساسي ERP مي كنيم.
مروري بر مفاهيــم ERP
تاريخچه ERP
ظهور ERP را بايد دهه 1960 ميلادي دانست كه عمده تاكيد آن در اين دوران افزايش درآمد هاي و تقويت كسب و كار از طريق يكپارچه سازي فرآيند ها و عملكردها بود. ولي در سال 1972 پنج تن از مديران IBM جهت تكامل و پياده سازي مفاهيم ERP از سمت خود استعفا داده و شركتي با عنوان SAP را كه به عنوان نخستين شركت توسعه و اجراي نرم افزارهاي خاص ERP بود تاسيس كردند و هم اكنون نيز در اين زمينه فعاليت دارند.
ERP از چندين مفهوم تشكيل يافته كه همگي بر يكپارچه سازي بخشهاي مختلف يك سازمان تاكيد دارد كه مهمترين اين مفاهيم MRP ، MRP II ، MRP III است بنابراين بايد گفت ERP اگرچه راه تكامل و گسترش را در پيش گرفته ولي مفهوم اصلي آن كه همانا يكپارچه سازي است هرگز تغيير نكرده است.
mathinnafs@yahoo.com
چكيده
نگاهي به وضعيت فعلي صنايع توليدي و خدماتي كشور بيانگر اين موضوع است كه با وجود حركتهاي انجام گرفته در راستاي افزايش سطح توليد و بهبود كيفيت آن هنوز شتاب قابل قبولي در مقايسه با شتاب جهاني پيدا نكرده است . اگر چه توليد محصول در برخي از صنايع كشور كافي و حتي در مواردي مازاد نياز است، ولي بايد قبول كرد سطح كيفي اين توليدات با اصول نوآوري و بهبود مستمر كه نيازمند بهكارگيري فناوريهاي نوين اطلاعاتي و مديريتي است فاصله فراواني دارد.سيستمERP يكي از همين فناوريهاي اطلاعاتي بـــوده و به عنوان يك نظام بهم پيوسته اطلاعاتي ، مهندسي و مديريتي در عرصه رقابت جهاني مطرح است. در زنجيره تكامل سيستم هاي برنامه ريزي و با پررنگتر شدن نقش فناوري اطلاعات و ارتباطات به عنوان يك زير ساختار در فعاليتهاي تجاري در بين شركتهاي متوسط و بزرگ شاهد ظهور تكنولوژي تكامل يافته تري با نامERP II هستيم كه عبارت است از اتوماسيون و تركيب اطلاعات، فرآيندها و نقشهاي مختلف در محيط هاي توليدي در راستاي تركيب وظايف ، تسريع در برنامه ريزي ، اجرا و ايجاد سيستم كنترلي كه مستقل از مكان و زمان بوده و در برگيرنده تمام مشتريان ، فروشندگان و شركا است. اين مقاله شامل دو بخش است. در بخش اول به بررسي اجمالي روند تكامل سيستم هاي برنامه ريزي بنگاه هاي اقتصادي كه شامل مروري بر تاريخچه ERP ، فوائد ، هزينه ها ( واقعي و پنهان) ، فلسفه كاربرد ERP ، تعامل تجارت الكترونيك با ERP و بررسي ويژگيهايERP پرداخته و بخش دوم كه محور اصلـي مقاله است با تكيه بر مباني نظــــري ذكر شـده در بخـــش اول به تشريح سيـستم ERP II به عنوان سيستم توسعه يافته بنگاههاي اقتصادي مي پردازد.
مقدمـه
سيستم هاي برنامه ريزي اقتصادي با پشت سر گذاشتن فناوريهايي همچونMRP (برنامه ريزي مـــواد اوليــهMRPII ) (برنامه ريــزي منابع تولـيد)،MRPIII (برنامه ريزي منابــع پولي)، درحال تجربه سيستمهاي(ENTERPRISE RESOURCE PLANNING) ERP و ERPII هستند.
سيستــم ERPيك فناوري اطلاعاتي است كه به عنوان يك نظام به هم پيوسته اطلاعاتي ، مهندسي و مديريتي درعرصـه رقابت جهاني مطرح بوده و قادر است در دراز مدت تاثير چشمگيري بر روند توسعه كيفي توليدات و كسب مزيت رقابتي در بازارهاي جهاني ايجاد كند.
افزايش كيفيت محصولات و ايجاد مزيتهاي رقابتي را بايد عصاره و افشره يك سيستم ERP دانست. اين نرم افزار كه برمبـــناي فناوري ارائه خدمات به مشتري است تمام بخشهاي يك سازمان از قبيل حسابداري و نظارت ، مديريت توليد مواد ، مديريت كيفيت ، نگهداري تاسيسات ، فروش و توزيع، منابع انساني ، مديريت پروژه و غيره را از طريق پايگاه داده هاي مركزي به همديگر مرتبط مي سازد و به عبارت ديگر نقش اصلي آن يكپارچه سازي نرم افزار هاي موجود در بخشهاي مختلف سازمان است.
همانطور كه اشاره شد و به زعم اكثر صاحبنظران با ارزش ترين ويژگي ERP بهبود فرآيند اجراي سفارش مشتري در شركت است و به همين دليل ERP به عنوان يك نرم افزار پشتيبان به حساب مي آيد و اين نرم افزار بيش از آنكه در فرآيند پيش فروش كارايي داشته باشد ، جهت دريافت سفارش مشتري و خودكار كردن مراحل اجراي سفارش به كار مي رود. در اين سيستم وقتي مسئول ارائه خدمات به مشتري يك سفارش را به سيستم وارد مي كند ، تمامي اطلاعات مورد نياز جهت تكميل آن سفارش دراختيار وي قرار مي گيرد . اين اطلاعات شامل ميزان اعتبار مشتري،تاريخ سفارش (از بخش مالي)، ميزان موجودي شركت و زمانبندي حمل سفارش است.
با اين مقدمه و براي آشنايي با سيستمهاي ERP كه چارچوب اصلي سيستمهاي توسعه يافته ERPII را تشكيل مي دهد، در ابتدا و در بخش اول اين مقاله اقدام به مرور مفاهيم اساسي ERP مي كنيم.
مروري بر مفاهيــم ERP
تاريخچه ERP
ظهور ERP را بايد دهه 1960 ميلادي دانست كه عمده تاكيد آن در اين دوران افزايش درآمد هاي و تقويت كسب و كار از طريق يكپارچه سازي فرآيند ها و عملكردها بود. ولي در سال 1972 پنج تن از مديران IBM جهت تكامل و پياده سازي مفاهيم ERP از سمت خود استعفا داده و شركتي با عنوان SAP را كه به عنوان نخستين شركت توسعه و اجراي نرم افزارهاي خاص ERP بود تاسيس كردند و هم اكنون نيز در اين زمينه فعاليت دارند.
ERP از چندين مفهوم تشكيل يافته كه همگي بر يكپارچه سازي بخشهاي مختلف يك سازمان تاكيد دارد كه مهمترين اين مفاهيم MRP ، MRP II ، MRP III است بنابراين بايد گفت ERP اگرچه راه تكامل و گسترش را در پيش گرفته ولي مفهوم اصلي آن كه همانا يكپارچه سازي است هرگز تغيير نكرده است.